Kolejny rumski zabytek odnaleziony

Przez wiele lat wyposażenie dawnego cysterskiego kościoła w Rumi uważano za zaginione. Nie znamy dokładnie losów wszystkich przedmiotów, jednak niektórych zabytków nie trzeba daleko szukać – w zbiorach Muzeum Narodowego w Gdańsku znajduje się dzieło niewymienione w żadnej znanej nam dotąd inwentaryzacji rumskiej świątyni i parafii. Chodzi o barokową szafkę ze sceną chrztu Chrystusa, pochodzącą właśnie z kościoła w Rumi.

Datowana na lata 1630-1640 szafka o wymiarach 92 × 64 × 37,5 cm powstała w warsztacie gdańskim. Jest wykonana z drewna dębowego i ozdobiona płaskim reliefem figuralnym i ornamentalnym. Stanowiła zapewne element wyposażenia zakrystii dawnego cysterskiego kościoła w Rumi, gdzie mogła służyć jako miejsce przechowywania paramentów liturgicznych. Nie zachowały się pierwotne podziały wnętrza, ale widoczne jest miejsce, w którym wcześniej znajdowała się półka.

Karta inwentarzowa zabytku wskazuje, że szafka została zakupiona do zbiorów Westpreussisches Provinzial Kunstgewerbe Museum (Zachodniopruskie Muzeum Prowincjonalne) w 1898 roku. Znaczna część bogatej, ówczesnej kolekcji mebli nie przetrwała czasów wojennych – tym bardziej cieszy fakt, że szafka z Rumi znalazła się wśród ocalałych zabytków.

Kolekcja stanowiła najpoważniejszy wówczas zbiór szaf gdańskich i północnoeuropejskich. W jej skład wchodziły gdańskie, niderlandzkie i niemieckie stoły oraz krzesła, różnego rodzaju skrzynie, zegary i instrumenty muzyczne, a także lady i emblematy miejscowych cechów. Zabytki pozyskiwano m.in. na drodze wymiany między muzeami a kościołami.

W jaki sposób szafka trafiła z Rumi do Gdańska? Pewności nie ma. Pod koniec XIX wieku do rumskiej parafii został przydzielony ks. Albin Błażej Kistowski (1860-1915), który zgodnie z zarządzeniem Biskupiego Wikariatu Generalnego w Pelplinie z 1 grudnia 1897 roku, został jej administratorem. Być może to właśnie on zadecydował o sprzedaniu zabytku.

Przykład szafki pokazuje, że znana nam inwentaryzacja konserwatora Bernharda Schmida, na której najczęściej opieramy się, poszukując wyposażenia kościoła, nie wyczerpała tematu. Niektóre zabytki mogły zostać przekazane do kolekcji muzealnych, zanim Schmid przybył do Rumi w 1907 roku i zdążył je spisać. Jak wiele nieznanych, dobrej jakości dzieł sztuki znajdowało się jeszcze w kościele w Rumi? Może w przyszłości się dowiemy…

Szafkę można zobaczyć na wystawie stałej Oddziału Sztuki Dawnej Muzeum Narodowego w Gdańsku, w sali XIII na pierwszym piętrze przy ul. Toruńskiej 1.